Sint – Truiden
Voor de geschiedenis van deze stad moeten we terug naar het jaar 650, toen de Frankische edeleman Trudo, zoon van Wicholde, graaf van Hesbania (Haspengouw) naar Metz trok voor zijn priesteropleiding. Toen hij terugkwam in zijn geboortestreek bouwde hij een kerk en schaarde hij een gemeenschap van geestelijken rondom hem. Na zijn dood in 693 werd hij heilig verklaard, en groeide de abdij uit tot een welvarend bedevaartsoord. Vandaag de dag staat Sint – Truiden vooral bekend als een cultuurstad, een monumentenstad en het centrum van de fruitteelt, want reeds in de tijd van de Romeinen werd in Haspengouw fruit voortgebracht.
Sint – Truiden is ook rijk aan vele kastelen en burchten, waaronder de commanderij van Bernissem; het kasteel van Ordingen; het kasteel van Menten de Horne; het kasteel van Nonnemielen; het kasteel van Nieuwenhoven; het kasteel van Melveren; Château de la Motte; Kasteeldomein Terbiest en nog vele andere; teveel om allemaal op te sommen.
Wil je genieten van een adembenemend panorama over de stad, dan moet je wel vooraf de 196 trappen met onderweg vijf rust- en ervaringsplatforms van de abdijtoren trotseren.
De abdijtoren is hét historische baken van de stad en je kan er de gerestaureerde torenruïne, een toonbeeld van duizend jaar bouwgeschiedenis, bezoeken.
De abdijtoren is gelegen op de Grote Markt van Sint – Truiden; is bijna gans het jaar open met uitzondering van de maandag, dan is het sluitingsdag.
Wat ook niet mag ontbreken op je lijstje is de Academiezaal, welke gelegen is in de Planckaertstraat 8. Het is een achthoekige ruimte, welke als een amfitheater gebouwd is en deel uit maakt van de abdijsite. Dit is een voorbeeld van een neoclassicistische zaal met een rijke stucwerkversiering, en de putti ( mollige kinderfiguurtjes, bijna altijd mannelijk en meestal naakt) in de koepeldecoratie van de zaal verwijzen naar de functie van deze ruimte, die gebruikt wordt voor verschillende muziekuitvoeringen.
De Keizerszaal, welke zich op de benedenverdieping van de abtsvleugel van de abdij bevindt, was ooit de ontvangstzaal van de toenmalige abt; en het plafond is versierd met schilderingen aan de hand van de Italiaanse schilder G.A. Caldelli; hier wordt Jozef afgebeeld als onderkoning van Egypte, die zijn vader en broers ontvangt. Voor dit te bezichtigen moet je in de Diesterstraat zijn.
Het stadhuis van Sint – Truiden werd gebouwd in de 18de eeuw rond de middeleeuwse hal en haltoren; in de toren staat een gerestaureerde beiaard met 50 klokken en voor de toren staat het perron, een symbool van de stedelijke vrijheden van het prinsbisdom Luik. Net als de abdijtoren, die ik hierboven reeds vermeld heb, staat het stadhuis eveneens op de Grote Markt.
Sint – Truiden beschikt ook over heel wat kerken, zoals de Romaanse kruiskerk uit de 11de eeuw en tevens de oudste van de stad. Deze Sint – Gangulfuskerk heeft een vrij sober interieur en is gelegen in de Diesterstraat. De Sint – Maartenkerk is dan een neo-romaanse kruisbasiliek uit 1895, heeft eveneens een sober en vrij donker interieur. De kerk heeft een reeks heiligenbeelden, gaande van de 16de tot de 18de eeuw. Andere kerken zijn de Sint – Pieterskerk; de Basiliek van Kortenbos en de Sint – Genovevakerk.
Naast de kerken waren er ook nog een tweetal gemeenschappen geherbergd; als eerste de zusters Urselinen, die het Refugehuis sinds 1864 betrokken; een stichting die teruggaat tot de 13de eeuw en als tweede, de kapucijnen die in 1614 een plek langs de stadswal kregen. Op het einde van de 18de eeuw werden ze verdreven en werd het klooster een hospice ( soms ook hospitium genoemd, is een plaats met een huiselijke sfeer, welke zich in de terminale zorg heeft gespecialiseerd).
Het museum Vlaamse Minderbroeders beheert het religieus erfgoed van de minderbroeders, een collectie van schilderijen, beelden en ook zilver en grafisch werk. Hier maak je ook kennis met Franciscus van Assis. Kom gerust eens kijken in de Capucienessenstraat.
In de kelder van de Onze – Lieve -Vrouwekerk bevindt zich een schatkamer, welke een collectie boordevol religieus erfgoed bevat en deze is gratis te bezichtigen op zaterdag, zondag en op feestdagen van 14 tot 17 uur, in de Plankstraat 16. Verder zijn er ook nog de kloostergebouwen en tuin van de Minderbroeders; het stedelijk museum “Het Hoevemuseum” en “Het Historisch centrum Luchtmachtbasis Brustem”. Wil je meer te weten komen over deze musea, neem dan contact op met de dienst Toerisme Sint – Truiden, gelegen op de Grote Markt, of neem gerust een kijkje op de website: http://www.toerisme-sint-truiden.be
Zoals Lier de Zimmertoren heeft, met het bekende uurwerk aan de hand van Louis Zimmer, zo beschikt Sint – Truiden over het Festraetsuurwerk, een astronomisch uurwerk ontworpen door Truienaar Kamiel Festraets van 1937 tot 1942. In deze tentoonstellingsruimte bevinden zich naast het uurwerk, de slinger van Foucault, een schip met de waterstanden en een voorstelling van onze aarde om de zon. De toegang is volledig gratis en groepsbezoeken zijn mogelijk na een telefonische afspraak op het nummer 011/701818.
Voor de sportievelingen onder ons is er het Kasteeldomein ‘t Speelhof. Dit werd in de 16de eeuw ingericht als een speelhuis voor de abdij en vandaag de dag kan je op dit 36 hectare groot domein wandelen, er is een rozentuin, een Finse looppiste, een petanquebaan, een brasserie en een speeltuin en zelfs het fietsroutenetwerk van Haspengouw passeert hier. Het park is elke dag toegankelijk en is helemaal gratis te betreden.
Elk jaar opnieuw in de maand april kan je aan de hand van bloesemroutes zelf de bloesemstreek verkennen, want de fruitbloesemgids bevat zowel fiets-, als wandel- en autoroutes en alle informatie over de activiteiten en evenementen tijdens de bloesemmaand vind je terug op de website: http://www.bloesemfeesten-haspengouw.be
Groen is er ook in overvloed want het Stadspark is bijna 4 hectare groot en werd aangelegd op de vervallen stadswallen. Het park herbergt 3 vijvers met rustieke bruggetjes, van waarop zwanen, ganzen, eenden en sierduiven te bewonderen zijn. Je kan het park betreden via de Diestersteenweg en de Abdijstraat.
Vervolgens is er ook nog het Provinciaal Domein Nieuwenhoven, met een parkbos van 161 hectare oppervlakte met ondermeer een visvijver, een educatieve vijver, een ecologische waterzuiveringsinstallatie, een speeltuin, een hondeweide en hondenlooppiste, een bezoekerscentrum en een cafetaria. Ook dit domein is vrij toegankelijk via de Hasseltsesteenweg.
En tot slot is er nog het natuurreservaat Overbroek dat 30 hectare groot is en waar een kalkgrasland, een oud bos en natte beemden aanwezig zijn. Een bewegwijzerde wandeling start aan de kerk van Gelinden en voor een wandelroutefolder kan je je best ook wenden tot de dienst Toerisme.
